Trong ký ức của Nguyễn Duy Khánh có tiếng bước chân người thợ, những câu chuyện ông nội kể và chiếc bánh mì mỏ bố mang về sau ca đêm. Các mảnh ký ức nhỏ ấy tạo nên chân dung một gia đình ba thế hệ thợ mỏ sống dưới chân khu mỏ ở Cẩm Phả.
Phóng sự của VOV đi từ ông Nguyễn Đức Tông, người rời quê Thái Bình năm 1965, tới con trai Nguyễn Hồng Cẩm và người cháu Nguyễn Duy Khánh. Mỗi thế hệ làm nghề trong một điều kiện khác nhau, nhưng cùng gặp nhau ở lòng tự trọng nghề nghiệp và sự gắn bó với tập thể.
Người ông mở đầu một nếp nhà vùng mỏ
Từ một người nông dân, ông Tông trở thành công nhân mỏ trong giai đoạn đầu của Than Thống Nhất. Công việc khi ấy nặng sức hơn, thiết bị còn thô sơ, nhưng tác phong nghiêm và trách nhiệm với gia đình đã trở thành bài học rõ nhất ông để lại.
Các câu chuyện về ngày đầu khai mỏ được kể lại trong căn nhà nhỏ. Chúng giúp thế hệ sau hiểu rằng phố mỏ hôm nay được dựng nên từ những người rời quê, học nghề mới và cùng nhau tạo lập cuộc sống trên vùng đất lạ.
Người cha biến sự nghiêm khắc thành hành trang
Nguyễn Hồng Cẩm lớn lên khi chứng kiến cha đi làm vất vả. Anh chọn theo nghề, mang theo cách sống chín chắn và tinh thần chăm lo con cái mà mình học được trong gia đình đông anh chị em.
Gần một phần tư thế kỷ ở mỏ cho anh đủ trải nghiệm để kể cho con cả gian khó lẫn sự đổi thay. Cơ giới hóa và tự động hóa đã giảm nhiều thao tác nặng, nhưng yêu cầu về kỹ thuật và kỷ luật vẫn được giữ nguyên.
Người cháu bước vào nghề bằng một lựa chọn của riêng mình
Nguyễn Duy Khánh không đi theo nghề chỉ vì truyền thống gia đình. Sáu năm trực tiếp làm việc giúp anh tự hình thành tình cảm với đường lò, đồng đội và nhịp ca sản xuất.
Ba thế hệ tạo thành một đường nối giữa ký ức và hiện tại. Câu chuyện gia đình cho thấy nghề mỏ có thể trở thành một phần bản sắc khi mỗi người tự nguyện tiếp nhận, học hỏi và làm tốt phần việc của mình.
Nghề được truyền bằng ký ức và cách sống
Điều được trao lại trong gia đình này không phải một mệnh lệnh phải theo nghề. Đó là niềm tự hào lao động, khả năng đứng vững trước khó khăn và cách một người thợ chăm lo cho tập thể lẫn mái nhà của mình.